Testament cztery razy droższy. Już obowiązują nowe stawki u notariuszy
Wizyta w kancelarii notarialnej od 5 listopada 2026 roku uderzy po kieszeni znacznie mocniej niż dotychczas. W życie weszło nowe rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości, które radykalnie podnosi maksymalne stawki taksy notarialnej za podstawowe czynności prawne.
Choć resort oficjalnie tłumaczy zmiany wzrostem kosztów prowadzenia lokali oraz większą złożonością pracy, wbrew nagłówkom o „dwukrotnych podwyżkach” opłaty za najpopularniejsze dokumenty wzrosły trzykrotnie, a nawet czterokrotnie.
Czterokrotnie droższy testament i poświadczenie dziedziczenia
Najgłębsze cięcia w portfelach klientów widać w sprawach spadkowych i rodzinnych, które przez lata były wyceniane na symbolicznym poziomie.
Sporządzenie zwykłego testamentu zdrożało z 50 zł do 200 zł netto – to skok aż o 300%. Jeżeli dokument zawiera zapis zwykły, polecenie lub wydziedziczenie (pozbawienie prawa do zachowku), maksymalna stawka rośnie ze 150 zł do 300 zł netto. Z kolei za testament z zapisem windykacyjnym notariusz może naliczyć 400 zł netto (wcześniej 200 zł). Koszt odwołania testamentu podniesiono z 30 zł do 50 zł netto.
Identyczna skala podwyżek dotknęła formalności po zmarłych. Za sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia zapłacimy teraz maksymalnie 200 zł netto zamiast dotychczasowych 50 zł. Europejskie poświadczenie spadkowe wyceniono na 600 zł netto (wzrost z 400 zł), a notarialne poświadczenie własnoręczności podpisu podrożało z 20 zł do 60 zł netto.
Cyfrowy wniosek do księgi wieczystej za 300 zł
Najbardziej kontrowersyjną pozycją w nowym taryfikatorze jest wycena czynności, które w ostatnich latach zostały niemal całkowicie zinformatyzowane. Rozporządzenie wyodrębnia nową stawkę za złożenie wniosku o wpis w księdze wieczystej w wysokości do 300 zł netto. Wcześniej czynność ta kosztowała 200 zł (pobierana z puli spraw niewymienionych wprost).
Uzasadnianie podwyżki „czasochłonnością” w realiach elektronicznych ksiąg wieczystych brzmi kuriozalnie. Złożenie wniosku przez system teleinformatyczny sprowadza się dziś do wypełnienia formularza online, zweryfikowania danych w rejestrach i wysłania paczki danych po API w kilka minut, bez konieczności fizycznego obiegu dokumentów.
Wzrosły także koszty umocowań prawnych. Za pełnomocnictwo do jednej określonej czynności zapłacimy do 100 zł netto (dotychczas 30 zł), a pełnomocnictwo ogólne obejmujące więcej niż jedną czynność wzrosło ze 100 zł do 200 zł netto. Stawka bazowa za wszelkie czynności niewymienione szczegółowo w rozporządzeniu została podniesiona z 200 zł do 400 zł netto. Wypisy i odpisy dokumentów to teraz wydatek do 12 zł za stronę (dla stron 1–10), 10 zł (strony 11–20) oraz 8 zł od 21. strony.
Nowy próg dla milionowych transakcji i pułapka podatku VAT
Rozporządzenie modyfikuje również zasady rozliczania transakcji o najwyższej wartości. Dotychczasowy próg powyżej 2 mln zł (6770 zł + 0,25% od nadwyżki) uzupełniono o nowy próg od 5 mln zł. W takim przypadku taksa maksymalna wynosi 14 270 zł powiększone o 0,15% nadwyżki, przy czym limit łącznej taksy podniesiono do 25 tys. zł (15 tys. zł dla osób z I grupy podatkowej). Dwukrotnie podniesiono także stawki godzinowe za czynności wyjazdowe: do 100 zł za godzinę w dzień oraz 200 zł w nocy.
Analizując nowe stawki, trzeba pamiętać o dwóch istotnych realiach rynkowych. Po pierwsze, wszystkie kwoty wskazane w przepisach to stawki netto, do których doliczany jest 23-procentowy podatek VAT (testament za 200 zł netto oznacza w kasie 246 zł brutto, a wniosek do KW – 369 zł brutto). Po drugie, powtarzane przez resort zapewnienia o możliwości negocjowania cen sprawdzają się przy wielomilionowych kontraktach deweloperskich. Dla przeciętnego klienta kupującego mieszkanie lub porządkującego sprawy spadkowe stawka maksymalna z rozporządzenia jest stawką sztywną.
